ВО ИМЯ АЛЛАХА МИЛОСТИВОГО И МИЛОСЕРДНОГО
ﺑﺳﻡ ﺍﷲ ﺍﻟﺭﺣﻣﻥ ﺍﻟﺭﺣﻳﻡ
Аллах в переводе на русский - Бог, Господь, Всевышний

НДП ВАТАН tatar halyk firkasy. Rahim itegez!


ОТКРЫТОЕ ПИСЬМО ПРЕЗИДЕНТУ РФ ПУТИНУ О ПРЕДОСТАВЛЕНИИ ЯЗЫКАМ КОРЕННЫХ НАРОДОВ РФ СТАТУСА ГОСУДАРСТВЕННЫХ ЯЗЫКОВ РФ https://irekle-syuz.blogspot.com/2015/05/blog-post_72.html

ХОРМЭТЛЕ МИЛЛЭТТЭШЛЭР ПОДДЕРЖИМ СВОЕГО ТАТАРСКОГО ПРОИЗВОДИТЕЛЯ! ПЕРЕЧЕНЬ ТАТАРСКИХ ФИРМ. СПИСОК ОТКРЫТ!

l

УЯН ТАТАР! УЯН! стихотворение

http://irekle-syuz.blogspot.ru/2015/07/blog-post_79.html

зеркало сайта https://ireklesyuzweb.wordpress.com/

Азатлык Радиосы

суббота, 26 мая 2012 г.

The White House Чествование наших героев: Молодые американцы обновление

Honoring Our Heroes: Young Americans Update Hello Everyone! 
 With Memorial Day Weekend approaching, I hope everyone will have the opportunity to relax with friends and family to officially welcome the start of summer and honor all that have served this great nation in uniform.
 President Barack Obama salutes graduating cadets as they cross the stage at the United States Air Force Academy commencement ceremony at Falcon Stadium, USAF Academy in Colorado Springs, Colorado, May 23, 2012. President Obama delivered the commencement address at the ceremony. (Official White House Photo by Chuck Kennedy) Four years ago, when President Obama made his first trip to the Air Force Academy in Colorado Springs, Colorado, the class of 2012 was just beginning their tenure as cadets. On Wednesday, he returned to deliver their commencement address. Acknowledging the continued need for the leadership and service the new graduates will provide, President Obama said the next century will be an American one: I see an American Century because of the character of our country -- the spirit that has always made us exceptional. That simple yet revolutionary idea -- there at our founding and in our hearts ever since -- that we have it in our power to make the world anew, to make the future what we will. It is that fundamental faith -- that American optimism -- which says no challenge is too great, no mission is too hard. It’s the spirit that guides your class: "Never falter, never fail.
 Graduates toss their hats as the Thunderbirds flyover during the United States Air Force Academy commencement ceremony at Falcon Stadium, USAF Academy in Colorado Springs, Colorado, May 23, 2012. (Official White House Photo by Chuck Kennedy). Approximately, 1,000 cadets graduated and will soon begin their commissions as second lieutenants. Before leaving Falcon Field the President shook each of their hands. This week, the President addressed the graduates of Joplin High School, one year after a deadly tornado ravaged their community. President Obama commended the citizens of Joplin, Missouri on their resilience, highlighting some of the amazing individuals who have fought to help rebuild Joplin in the wake of this tragedy. In the past year, men and women have come from far and wide, even overseas, to volunteer in the efforts to restore Joplin. The President Implored the graduates to leave Joplin with the sense of community that the disaster, and its aftermath instilled in them, explaining, “You can serve as a reminder that we’re not meant to walk this road alone, that we’re not expected to face down adversity by ourselves.”
 You can read the full text of the President’s commencement address on the White House Website. With the July 1st deadline approaching, continue to make your voices heard by asking congress to vote against doubling student interest rates. Higher education has become a necessity in most fields, and doubling student interest rates would make college unaffordable for many students, severely interfering with their future prospects. The #DontDoubleMyRate campaign is not done yet; speak up to ensure that young Americans can access the opportunities they so deserve. Twitter: Use the hashtag #DontDoubleMyRate Facebook: Update your status and profile image Google+: Use the hashtag #DontDoubleMyRate The Summer Jobs+ series continued this week, asking administrators to reflect on their first summer jobs. This initiative has successfully created hundreds of thousands of jobs, internships, mentorships and training opportunities for young Americans. White House Deputy Chief of Staff, Nancy-Ann DeParle reflected on her first job as a soda Jerk and White House Executive Chef Cris Comerford talked about her first food-service job as a salad bar girl. Women Working to Do Good In this week’s edition of "Women Working to Do Good", HelloGiggles introduced us to Stacy Ratner, who is fighting plummeting literacy rates in Chicago with her non-profit used book store. For the Win Emphasizing the importance of literacy, meet Shannon McNamara, the inspiring young lady who founded “Shannon’s After-School Reading Exchange” to illiteracy in Africa. Tales of Excellence, Achievement and Mentorship Sherita Black is on her to earning her MD and becoming a doctor, thanks to the confidence instilled in her by a select group of mentors. R. Cho Stay Connected Did a friend forward this to you? Sign up for Youth Updates, send this to 5 friends and say hello! You can also follow Director of the Office of Public Engagement Jon Carson on Twitter @JonCarson44. ПЕРЕВОД GOOGLE Чествование наших героев: Молодые американцы обновление Всем привет! В день памяти выходные приближаются, я надеюсь, что каждый будет иметь возможность отдохнуть с друзьями и семьей, чтобы официально приветствовать в начале лета и соблюдать все, что служил этой великой нации в военной форме. Президент США Барак Обама салюты окончания курсантов, как они пересекают сцену в ВВС США Академия начала церемонии на стадионе Сокол, ВВС США академии в Колорадо-Спрингс, штат Колорадо, 23 мая 2012 года. Президент Обама выступил с начала выступление на церемонии. (Официальный Белый дом Фото: Чак Кеннеди) Четыре года назад, когда президент Обама совершил свою первую поездку в Военно-воздушной академии в Колорадо-Спрингс, штат Колорадо, класс 2012 года только начинал свой срок в качестве курсантов. В среду он вернулся, чтобы поставить их начало адреса. Признавая сохраняющуюся необходимость для руководства и службы выпускников будут обеспечивать, президент Обама сказал, что следующий век будет американским: Я вижу, американский век, потому что о характере нашей страны - дух, который всегда нас исключительным. Это простая, но революционная идея - есть у нас основания и в наших сердцах до сих пор, - что у нас есть это в наших силах, чтобы сделать мир заново, чтобы сделать будущее, что мы это сделаем. Это то, что фундаментальная вера - это американский оптимизм - что говорит не проблема слишком велика, не миссия, слишком тяжело. Это дух, который ведет ваш класс: «Никогда не дрогнет, не удастся. Выпускники бросают свои шляпы Thunderbirds эстакады в ВВС США Академия начала церемонии на стадионе Сокол, ВВС США академии в Колорадо-Спрингс, штат Колорадо, 23 мая 2012 года. (Официальный Белый дом Фото: Чак Кеннеди). Примерно, 1000 курсантов закончили и скоро начнется их комиссии в качестве второго лейтенанта. Перед тем как покинуть поле Сокол Президент пожал каждому из своих рук. На этой неделе президент обратился к выпускникам школы Джоплин высокий, через год после смертельного торнадо разорили их сообщества. Президент Обама высоко оценил граждан Джоплин, штат Миссури, на их устойчивость, выделяя некоторые из удивительных людей, которые воевали, чтобы помочь восстановить Джоплин в результате этой трагедии. В прошлом году, мужчины и женщины пришли издалека, даже за границей, к добровольному участию в усилиях по восстановлению Джоплин. Президент просил выпускников оставить Джоплин с чувством сообщества, что катастрофа, и его последствия внушал им, объясняя: "Вы можете служить напоминанием, что мы не должны идти по этой дороге в одиночку, мы не Ожидается, лицом вниз несчастья сами ". Вы можете прочитать полный текст начала обращения президента в Белом Доме сайте. С 1 июля срок приближается, и впредь вносить ваши голоса были услышаны, попросив Конгресс голосовать против удвоения ставки интерес у учащихся. Высшее образование стало необходимостью во многих областях, и удвоение ставки интерес студентов колледжа сделает недоступными для многих студентов, серьезно влияя на их перспективы на будущее.# DontDoubleMyRate кампания еще этого не сделали, говорить, чтобы молодые американцы могут получить доступ к возможности, которые они так заслуживают. Twitter: Используйте хэштегом # DontDoubleMyRateFacebook: Обновите свой статус и изображения профиляGoogle +: Используйте хэштегом # DontDoubleMyRateЛетние вакансии + серия продолжается на этой неделе, попросив администраторов отразиться на их первую работу летом. Эта инициатива успешно созданы сотни тысяч рабочих мест, стажировок, наставничества и профессиональной подготовки для молодых американцев. Белый дом заместителя начальника штаба, Нэнси-Энн DeParle отражается на свою первую работу в качестве Jerk соды и Белого дома шеф-повар Крис Комерфорд говорил о своем первом пищевой работа в сфере услуг, как девушка салатный бар. Женщины, работающие делать добро В издании этой неделе "Женщины, работающие делать добро", HelloGiggles познакомил нас с Stacy Ратнер, который борется с падением уровня грамотности в Чикаго со своей некоммерческой использовать книжный магазин. Для Win Подчеркивая важность грамотности, встретиться Шеннон Макнамара, вдохновляющий молодых леди, которые основали «После школы-Шеннона Чтение биржа" неграмотности в Африке. Сказки передового опыта, достижений и наставничества Sherita Черный на нее, чтобы заработать ей MD и стать врачом, благодаря уверенности привил ей выбрать группу наставников. Р. Чо Оставайтесь на связи Разве друга вперед это для вас? Подпишитесь на обновление молодежи, отправить до 5 друзей и сказать привет! Вы также можете следить Директор Управления общественных Участие Джон Карсон на Twitter @ JonCarson44

М. МиначевКЫЙБЛА. (Төрле елларда борчыган уйлар турында хикәя)

 М. Миначев.
                                      КЫЙБЛА.
                       (Төрле елларда борчыган уйлар турында хикәя)

                                                        Автор сүзе.


       Кыйбла дигәннән, мин биредә бер дини төшенчәне генә күздә тотмыйм, анысы билгеле – Кәбәтулла, биредә сүз милли кыйбла турында бара. Кыйбла-юнәлеш ул, һәр кешенең, милләтнең, дәүләтнең үз юнәлеше бар (дәүләткә карата күбрәк сәясәт дигән сүз кулланыла). Дәүләтсез халыкларга, шул исәптән татарларга да, бик мөһим үз кыйблабызны-юнәлешебезне булдыру, бигрәктә глоболләшү чорында, юкса бетүгә юл тотачакбыз.
       Дини кыйбла янына кирәк кушарга милли кыйбла-юнәлешне дә, шул чак адашмабыз, элгәре заманнарда шикелле. Әйтик, октяб түнтәрешенә кадәр чорда дини кыйблабыз милли кыйблага туры килә иде сымак, шуңа күрә ул заманнарда ислям дине татар милли аңына береккән иде. Бүгенгесе көндә эшләр башкача, дини кыйблабыз шул ук килеш калган булса, аңа өстәмә итеп милли кыйбланы да билгеләргә кирәк булды. Совет заманында дини аңыбыз томаланган булса һәм диннән шактый читләштерелгән булсак, шул ук вакыт безнең милли аңыбыз үсеп чыкты. Милли аң, милли кыйбла кирәклеген ачыклады, без аңладык, татарга бер дини кыйбла гына аз булганлыгын, бездә ихтыяҗ туды милли дәүләтебезне булдыру хисләре-тойгылары, менә монысы милли кыйбла кирәклеген көн тәртибенә куйды. Чөнки октяб түнтәрелешенә чаклы заманаларда, татарда үз мөстәкыйль дәүләтен булдыру турында уйламады, аңа җитеп торды бер дини кыйбла - Кәбәтулла, ә бүгенгесе көндә монысы гына җитәрлек түгел. Менә намаз өчен кыйбла бар, ә дәүләт төзер өчен кыйбла юк икән.
       Әгәр милләтнең үз мөстәкыйль юлы юк икән, шул чакта милләт давыллы диңгездә штурвалсыз кораб шикелле булачак, кая дулкын кагар, шул якка борылачак. Татарлар, башка халыклар шикелле Рәсәй дәүләтенең төп халкы дип исәпләнә, дәүләтнең эчке сәясәте нигезендә тормыш күрә. Дәүләтнең эчке сәясәте бормалы-сырмалы булганга күрә, күбесе очракта хакимият органнары татарларның милли ихтыяҗларына каршы юнәлдерелгән карарлар чыгаралар, аларны тормышка ашыру юлында зур үҗәтлек күрсәтәләр. Шундый шартларда яшәгән татарларга милли ихтыяҗларын канәгатләндерү юлында үз милли кыйбласын барларга мәҗбүрләр. Бу хәл милли сыйфатны саклап калуның бердән-бер юлы булып тора. Чөнки менә безгә татарга бердә аңлашылмый, ни өчен татар баласы үз теленнән ваз кичеп, урыс теленә күчеп, соңгыдан үз-үзен урыс дип йөртергә тиеш? Табигий ки, дөньяда һәр тере бөҗәктә сакланып калырга тырышканда, татарлар урыслашырга тиешләр? Менә ни өчен милли кыйбла милләткә кирәк.

                                             15 –нче октябрь.

Ил сәясәте онытырып маташсада шушы көнне, чөнки Рәсәй хөкүмәте татарларның аңнарын томалап килә һәм шушы көнне бөтенләй безнең хәтердән чыгармакчы, юк итмәкче.? Аңа татарның дәүләтен басып алулар, татарны дәүләтсез-ирексез-милкәтсез калдыру турындагы истәлекләрне юк итәсе килә, йә булмаса шунда теш арасыннан гына:
“инде булганы булган, нигә хәзер шушы иске заманда булган хәлләрне искә төшереп, канга тоз салырга, бер дәүләттә яшибез туганнарча”, дип алдалап килә гасырлар буе.
Без күндәм халык, бәлки чынлапта оныткан да булыр идек,  әгәрдә, бу илдә  хокукларыбыз бер булса урыслар белән, әммә юк бит, хокуклар тигез түгел. Тарих битләрен актарып баксаң, анда татарлар түккән күз яшләре, моң зарлары, көчләп чукындырулары, муеннарына богаулар кидереп, аяк-кулларын чылбыр белән уратып, сак астында каторгага  озатулары, юлда ачлыктан, чирдән, таралып яткан газиз татар мәетләре, күңелне болгата. Ничек инде шушы хәлләрне күрмәмешкә салышып була?
       Ярар, әйтик болар булган берничә гасыр элек патшалар заманында, соңгыдан хәлләр үзгәрде, башта Әби патша мәчетләрне җимерүне туктаты, татарларга мөфтиәт төзеп бирде, муллаларны Указ белән мәчетләргә билгели башлады. Мәчетләребез муллалы булдылар. Ә, Әби патша Указына чаклы татар мәчетләре, мулласыз булганнармы? Юк, муллалары һәр вакыт булган. Ә кем аларны билгеләгән, патшалар Указы булмагач? Татарга нигә кирәк урыс патшасының Указы мулланы мәчеткә билгеләү өчен? Татарлар үзләре муллаларны билгели алмыйлармы? Элгәре заманнарда билгеләгәннәр бит, кайчан урыс патшасы кул астында булмаганда. Димәк эш анда түгел, татар үз эшләрен үзе башкарганда аңа кирәкми булып чыга урыс патшаларының Указлары, ошбу Указлар кирәк була урыс дәүләтенә татарны буйсындыру өчен генә.
Соңгыдан, түнтәрешләр булып, урыс патшаларын тәхетләреннән бәреп төшерделәр, заманалар үзгәрде, кануннар үзгәртелде, байлар аска төште, ярлылар өскә менде, дөняның асты өскә килде. Татарларның хокуклары урысларныкы белән тигезләнде кебек, бергә эшли, бергә укый, бергә яши башладык, коммунизм төзеп!? Шушы коммунизмны төзи-төзи, бар халык аһ итте, дистәләрчә еллар көне-төне эшләп-тә тормышларыбыз һич җиңеләймәде. Барча эшләп алган хезмәт хакы ашау-эчүгә, бер кат киемгә генә җитә иде, аларны да әле, зур чиратлар торып кына ала идек. Ярар, монысына да түздек. Тора-бара хөкүмәт белдерде, “коммунизм җәмгыятенә татар теле кирәкмәс, анда бер генә тел, бер генә сәнгәт булыр”-дип. Телебезне тормыштан кысрыклый башлады, мәктәпләрдән куды, югары уку йортларын япты, татар телендә чыга торган газет-журналлар санын кыскартты, китаплар чыгаруны кысты. Монысы аңлашыла да инде, әгәр татарга үз теле кирәк булмагач, ни акча туздырып укытырга? Укытучылар әзерләргә, китап-журналлар чыгарырга? Бередә кирәк түгел, татарлар белә ич, урыс телен. Белүен беләдә бит, аңа үз теледә, үз моңы да кирәк икән, хәттә коммунизмда балда-майда йөзәрбез дип хыялланып телләрен оныткан татарларыбыз да, шунда сирәк кенә булсада татар җырларын-моңнарын ишетәсе килә икән? Җитмәсә, коммунизмы да кайда ул, бердә күренми генә, көне-төне эшләп тә, ач-ялангач яшәп-тә шушы коммунизмга берничектә җитеп булмый дип, аптырый башлады халык. Халык көне-төне эшли, ә хөкүмәт башында утыручылар, халык тапкан малны пыран-заран китереп кенә тора, төрле илләрдә түнтәрешләр ясап. Ничек инде ил баесын, халык ярлы булганда?
Ярар, тагы шунда бер түнтәреш ясадыкта, кире кайтык капитализм чорына, коммунизм төзү ниятеннән тайпылып. Хәзер элекке коммунистлардан яңа байлар әзерләдек, алар кулына илнең бөтен байлыгын тоттырдык, янәсе, коммунистлар хәерчелектә яшәтте халыкны, ил белән дөрес идарә итәлмичә, ә менә болары базар сәүдәсен яңадан торгызып инде үзләредә баер, халыкны да баетыр? Үзләре череп баеды, ә халыкка киресенчә, авырлык килде, халыкның бер өлеше бөтенләйгә хәерчелеккә кереп батты, чиргә салышты, эчүчелеккә бирелде, шулай итеп 17-18 еллар эчендә илдә халык саны бер 50-60 миллионга кимеде, артыграк булмаса. Шушы яңа түнтәрештә, татарны алдады, хөкүмәт яңадан ирексезли, көчли башлады безләрне. Шушы көчләү нәк искечә башланды, телдән, башта әлифбабызны алмаштырырга киртә куйды, “хакыгыз моңа юк”!-дип. Әле инде мәктәпләрдән татар телен алып ташларга дигән канунны гамәлгә ашырылып килә. Инде мәктәпләрдә татар теле укуы да, суга үлчим, атнасына 3 сәгать кенә калдырылган иде, хәзер киләсе елда монысы да булмаячак. Шулай, картлар әйтмешли, “атның ялына ябышып баралмасаң, койрыгына ябышып баралмыйсың” дип, дөрес икән. Башта мәктәпләребездә татар телендә укытуны урыс теленә укытырга күчерү, ә татар телен, әдәбият, грамматикасын өйрәнүгә генә калдыру, менә нинди хәлгә китерде. Әле бөтенләйгә, хөкүмәт әйтә “сезгә татар теле кирәкми, урысча беләсез бит, югары уку йортларында уку, белем алып дипломлы булу, тик урыс теле аша гына” дип. Ә без инде мәхлүклар кебек, ризалашабыз, имештер “ни эшли аласың, хөкүмәт бирмәгәч”. Бирми инде хөкүмәт татарга, нигә бирсен, ул бит татарча укыса, татарча уй-фикерләр йөртсә, тек бит аның башына азатлык уй-фикерләре дә килергә мөмкин? Ә нигә кирәк Рәсәй хөкүмәтенә татар башында шундый уйлар йөртергә? Билгеле, аңа кирәкми.
Ә татарга? Аңадамы кирәкми мөстәкыйль фикер? Аның татар булып каласы килмимени? Әгәр теләсә, уйларга мәҗбүр булачак. Менә ни өчен хөкүмәт татарны телдән яздырмакчы, ул бөтенләй урыслашып, телен-динен-гөреф-гадәтләрен онытырга тиеш, ул чакта аның урыс дәүләтеннән аерылып чыгу хыяллары тумас, “Рәсәй бер бөтен, бүленмәс” булып калыр. Калырмы икән соң? Урыс халкыныңда киләчәге юктыр шушы Рәсәй дәүләтендә, күреп торабыз, урыс халкы күзгә багып эреп бара, эчүчелеккә, наркоманнарга сабышып, йортсыз-өйсез бомжларга әверелеп бара, чүплекләрдә аунап ята сасы исләр чыгарып. Менә татарны киләчәктә, шул язмыш көтәме, шуңа барамы татар, телен, гөреф-гадәтләрен онытып? Әйе, шуңа, урыслашкан татарга бу бердән-бер юл, киләчәге шул. Фу-у! Җирәнгеч! Аллам сакласын милләтемне шушы язмыштан, авызымнан җил алсын шушы сүзләрне! Шулай да әйтми, язмый булмый, кисәтәсе килә милләттәшләремне, менә ни өчен искә алдым бүген 15-нче октябрь көнен, чөнки бөтен безнең халык өстенә төшкән бәләләр шушы көнгә бәйле, менә шул көнне бабаларыбыз хатасы аркасында безнең барча бәлә-казаларыбыз, инде дәүләтне генә түгел, хәзер телебезне дә, милли төсмерләребезне дә югалтабыз, югалтыралар! Ничә гасыр инде көрәшептә, карышыпта, кулга корал тотыпта, сугышып та бактык, шушы бәләдән котылыр өчен, ничектә булдырып кына булмый. Ничә буын әби-бабаларыбыз юкка газиз башларын югалткан шушы азатлык өчен көрәш юлында, күпме кан, күпме күз яшләр түгелгән, һич кемсә юк безне җәлләрди, безгә азатлык бирерди. Тәмам абдырадык  шушы хәлдән, бер-беребезгә ошанычларыбызны җуйдык, ошанмый башладык, чит-ят кауым кешеләре сүзләренә колак салдык, алар сүзен хуп күрдек, бере-беребезне кимсеттек, шулай да бер карышка да алга баралмадык, азатлык юлы бездән ераклашканнан-ераклаша гына барды. Хәлдән тайдык, үз-үзебезне, кардәшләребезне дошман иттек, урыска, яһүдкә яраклашып бактык, дәүләткә яраклаштык, тик файдасы гына булмады. Бездән шикләнделәр, көлделәр, мыскыл иттеләр, ә без һаман түздек, кушканны йөгереп үтәргә тырыштык, файдасы тимәде, һәм тимәстә. Менә ниһаять шуны аңладык, уйлый башладык. Инде нишләргә безгә хәзер, урыслашып чүплекләрдә аунап, юкка чыгаргамы (өстә сәбәпләрен китергән идем инде), әллә, нидер эшләргә кирәкме? Билгеле, болай мәхлүклар булып юкка чыкканчы, әмәлен эзләп карарга кирәк. Әммә нидән башларга?
Менә без бер нәрсәне исәпкә алырга тиешләр, һәм онытмаска, без азатлыкны югалтык бер көн эчендә генә түгел, ә күп еллар дәвамында аңгырасызлык аркасында югалта килгәнбез. Ә инде 15-нче октяб көне, шушы азатлыкны югалту көненен соңгы көне булган. Димәк, безгә азатлык яулау да тиз генә булмас (инде соңга калмаган булсак ярар иде, шуны гына Тәңредән сорарга кирәк). Аны күрәсең бер ел эчендә дә, ун ел эчендә дә эшли алмабыз, әгәр көтеп ятсак кемгәдер ошанып, безне кемдер, кайсыдыр дәүләт азатландырыр дип? Билгеле, азатлык юлында булышчыларда кирәк, әммә булышчылар булала үзебез азатлыкка әзер булганда гына. Бугенге көн татар милләте азатлыкка әзер түгел, хәттә, кайбер милләтчеләр фикере буенча, аңа лаеклы булсада. Искә төшереп үтик бер әйберне, мисал итеп алыйк борынгы заманны, ул заманнарда шушы җирләрдә төрки дәүләтләр генә булган. Ә, ни өчен булмаган, әйтик мукшы дәүләте, мари-удмурд дәүләтләре? Алар аз санлы булганга дәүләтләр төзи алмаганнар, кешеләре җитмәгән, кирәк бит дәүләт төзер өчен гаскәр, хезмәткәрләр, һөнәрчеләр, игенчеләр, малчылар һ.б. күп төрлеләре, аз санлы халыкларда шундый көчләр җитәрлек булмаган, шуңа күрә алар яшәгәннәр дәүләтсез, йә күрше халыклар дәүләтенә буйсынып-сыенып. Ә безнең борынгы әби-бабалар күп дәүләтләр биләгәннәр, аларга дәүләт төзү берни булмаган, теләсәң хазар дәүләте, телисең булгар дәүләте, болары таркалгач – кипчаклар дәүләте. Анысыда таркалгач – Алтын Урда дәүләте һ.б. дәүләтләр төзегәннәр. Безнең борынгы әби-бабайлар күбәү булгагннар, шуңа күрә генә дәүләтләре булган, башкача түгел. Ә хәзер без купме? Үрчибезме? Юк, үрчемибез, бетә барабыз. Без беткәнгә дошман шатлана, кул чаба, без китәбез, җир кала….
15-нче октябрь.., һичшиксез татарлар өчен иң кайгы-хасрәтле көн, кара көн, кояшыбыз баткан, илсез дәүләтсез калдырган көн. Инде нишлибез хәзер, бүген-иртәгә, дәүләтебезне кире кайтара алмасак? Татарстан бәйсез дзүләт булаламы? Булса, тышкы якта калган милләтәшләребез белән нишләргә? Татарстанга сыендырыргамы, әллә онытыргамы үзләрен? Без азатландык, ә сез теләсәгез нишләгез, йә берәм-берәм Татарстанга күчегез, йә бетегез, диәргәме? Бик җитди сораулар, кайсыларына җиңел җавап табылмый торганнардан.
Бүгенгесе көнне Татарстан да азатлана алмый, бәйсезлек иглан итеп, дәүләтебезне дә кайтарып булмый. Без менә бүген, хәзер, иртәгә йә берсе көнгә, бәйсезлек иглан итәргә әзер түгелләр. Димәк дәүләтебезне кайтару хыяллары да әлегә хыял гына булып кала. Әзер булмагач бәйсезлеккә, ничек дәүләтне кайтарасың? Димәк, безгә кирәк әзерләнергә, чөнки сукыр гына күрми, татарларның киләчәге юк дәүләтсез, бүгенге көнгәчә яшәп киләлсәктә дәүләтебез булмыйча, киләчәктә дәүләтсез яшәп булмас, монысы бәхәссез. Дәүләтле булу өчен форсат чыккалый тора, тик без моңа һәр чак әзер булмыйбыз гына, ни сәбәпледер. Менә узган 20-нче гасырда гына 3 мәртәбә язмыш бирде шундый форсат, әммә без алдандык, куркаклык күрсәттек юк урында, дәүләтле итәрди, алга өндәп-әйдәп баручы юл башчыбыз булмады. Ә ни өчен? Чөнки без юлбашчыны тәрбиәләмәдек-үстермәдек. Үстермәгәч ул каян чыксын-килсен? Безгә урыс дәүләте гел тыя килде юлбашчылар үстерергә, ә без тыңладык, күндәм булдык, шуңа күрә юлбашчыларыбыз юк. Безне куркытып бетерделәр, ә без куркыткан саен куркындык, өркедек. Инде арабызда шик-шөбәләр таралды, бер-беребезгә ошанмый, бер-беребездән ярдәм көтмичә яшәргә өйрәндек. Бере-беребезнең терсәкләрен тоймыйча, булышмыйча көн күрдек. Якыннарыбызны, сердәшләребезне чит-ят кауымнан сайладык, алар белән уртаклашып тормышлар корып җибәрдек, мәҗлесләр бергә уздыра башладык, менә шушы эшләр татарны бөтенләй өметсезләндерделәр дә, шушы хәлгә китерделәр дә инде. Татар-татарга дошманга әверелде. Чын дошманнар куана безләр шундый түбән дәрәҗәгә төшкәнгә, дусны дошманнан аера белмәгәнгә, кардәшлекне югалтканга. Ә без шуны күрмичә сукырлар кебек  яшибез, вакыттыр инде башны югары күтәреп тирә-якны карап чыгарга, дусны дошманнан аера башларга? Бик вакыт.
Югарыда әйтеп уздым инде, дәүләтле булыр өчен халыкның саны күп булуы шарт дип, ә кем безгә комачаулый ишәеп китәргә? Әлегә Рәсәй хөкүмәте закон буенча тыймый татарга үрчергә, димәк, эш үзебездән тора. Менә дәүләт төзү юлының иң җиңеле, биредә кулыңа корал тотып сугышырга кирәкми, тик үрче генә. Алла кушкан кешеләргә үрчергә, һәр бала үз ризыгы белән туа дигән. Нигә безгә Тәңре сүзен шик астына куярга?
Ахрысы моны аңладылар чеченнәр, алар үрчи башладылар. Чөнки гасырлар буе кулга корал тотып сугышсаларда урыс дәүләте белән, аз санлы булганга, көчләре тигез булмагач, җиңелергә дучар булып килделәр. Менә алар хәзер икенче юл сайладылар – үрчү юлын, тик дошма аларга үрчергә ирек бирми, әгәр алар моңа каршы торалсалар, монысы шиксез, аларны киләчәктә җиңүгә китерәчәк.
Ә без, һаман әле һуштан язган тик, хәрәкәтсез утырабыз. Безгәдә үз юлыбызны сайларга вакыт, бик вакыт. Безнең юл нидән гыйбәрәт булырга мөмкин? Шиксез, беренчесе – үрчәү, чөнки менә бу юл иң ышанычлы һәм иң куркынычсыз юл. Биредә кирәкми корал тотып көрәшергә, табигый юл белән, үрчисеңдә яулыйсың тормышны, чөнки ара-тирәдә татарлар гына булгач, тормыш үз-үзеннән татаралаша барачак. Икенчесе, милли нигезне саклау өчен, кирәк булыр шундый тәртип урнаштырырга, катнаш никахларны ХАРАМ дип иглан итәргә, дуңгыз ите кебек һәм моны максатчан тормышка ашырырга! Биредә искәртеп үтәсем килә, әгәр без совет чорында булачак, кияү-килен турында уйласак, йә Алла, балалар мөсельман белән катнашсыннар инде, дип ялварсак, хәзер безгә монысы гына җитми, безгә кирәк кияүләребезнең-киленнәребезнең татар булулары. Искә төшерик, борын заманда безнең әби-бабалар, әти-әниләр баларны ярәштергәннәр тугач ук, әле бишектә чакта. Әти-әниләре сүз биргәннәр уллары үскәч, менә шушы ярәшелгән кызга малайлары үләнәчәк дип, ә кызның ата-анасы, кызларын бирерләр шушы малайга үсеп җиткәч дип, һәм шулай эшләгәннәрдә. Бу бик матур гадәт булган, балалар яшли ук бер-беренә ярәшкәнлекне белеп, бер-беренә ошанып үскәннәр, үскәч өйләнешкәннәр. Малайга да, кызга да үсеп җиткәч, кемгә өйләнергә, кияүгә чыгарга дип баш ватарга калмаган, барысыда вакытында эшләнгән. Менә нинди матур гадәтләр булган. Ул чакта бернинди катнаш никахның булуы мөмкин түгел, ике арага кемдә керәлмәгән, димәк тормыш үз чиратында башланып киткән, нәсел сыйфаты һичтә начараймаган. Чөнки әти-әниләре балаларын ярәштергәннәр белеп, кем нинди нәселдән икәнлеген, шушы сыйфат милләтне затлы ясаган, чөнки затлы ата-анадан затлы, акыллы, физик яктан көчле балалар да туганнар. Барча үз ара ярәштерелгән балалар үсеп җиткәч кавышканнар дисәк, монысы бәлки бик дөрес булмавы да бар, булгандыр бирелгән сүзне бозучылары да араларында, әммә андыйлар сирәк булган, монысы шиксез. Безгә хәзер шушы онытылган якшы гадәтне кире кайтарырга кирәк, бәлки бишектән үк түгел, әйтик бер 3-4 яшләрдән, ярәштерергә балаларны, шулай очрашкалап үссенәр иде, бер-берләрен белеп. Совет заманында кем-кемгә өйләнә, кемгә киәүгә чыга, күрү-белү юк иде, кияү эчмәсә күбесе вакыт шул да җиткән иде. Йә бөтенләй урыска, башка милләткә киәүгә чыгалар, өйләнәләр иде. Менә хәзер без татыйбыз да инде шул никахлар ачысын.
Шушы катнаш никахлар аркылы төрле якка караган татарга, бергә тупланыр өчен кирәк кардәшлекне яңартырга үз ара никахлар аша. Өченчесе, моңа ирешер өчен кирәк яшләребезне бишектән үк моңа әзерләргә, улны-кызны үстерергә милләтче хис-тойгылары белән, шул чак кына безнең милли кадрлар булыр алмашка. Ә бүгенге көндә безнең милли хезмәткәрләребез  юк, шуңа күрә татар түрәләрендә милли хис-тойгылар юк, чөнки без аларга шундый тәрбиә бирмәгәнбез, әлегә безгә татарга, хезмәткәрләр әзерли хөкүмәт. Билгеле, Рәсәй хөкүмәтенең максатлары башка, алар туры килми татарларның милли тойгыларына, киресенчә, капма-каршыга юнәлтелгән, без сакланырга уйласак, урыс хөкүмәте безләрне бетерергә хыяллана.
15-нче октяб көне татарларның бәйсезлек өчен көрәшү көне башына әверелергә тиеш. Кайда югалтык дәүләтне, шуннан эзләргәдә кирәк. Киләседә татар булып каласыбыз килә икән, без балаларыбызны бишектән ук шушы изге ниәтләр белән тәрбиәләргә тиешләр. Хәер, моны барча татар бер юлы аңлап-та җитмәс, монысы табиги хәл, юкка мәктәптә балаларга белем бирелми кат-кат кабатламыйча, биредә дә шулай, шушы фикерне сеңдерер өчен кат-кат сөйләргә, кат-кат бердә иренмичә язарга кирәк, шул чакта гына ошбу фикерләр халыкка барып җитәр, Һәм ул дәүләтле булу тойгылары белән яна башлар. Шулай эшли алсак, урыслашып беткән татарда кире үз нигезенә кайтыр әле, урыслашып барганы гына түгел. Тик бисмиллясын әйтеп башларга гына кирәк безнең көрәшне. Тәввәкәлләп, бүгеннән ук башлыйк шушы эшләрне, юкка гына әйтмиләр бит, “тәввәкәл кеше таш яра, морадына ирешә” дип. Һичшиксез безнең хыяллар тормышка ашар Алла кушса, чөнки ниятебез изге. Хәерле юл сиңа милләтем, киләчәккә итә торган Синең өчен бердән-бер туры юл!

Мәскәү 26.09.2008 ел.

                                       МИЛЛӘТКӘ ХАТ
                                             (КАЙТУ)
Яңа проект.
                  Хат башы яз каршы.

Кадерле туганнар, авылдашлар, якташлар, милләттәшләр! Болай аерым алганда тормышка әллә нинди зарланырлык-та түгел, кешедән ким яшәмибез шикелле, тамагыбыз тук, өстебез бөтен дигәндәй. Ә менә милли хәлләребезне тикшереп карасак, эшләребез алай ук “бөтен” түгел шул. Күреп торасыз ничек хөкүмәт телебезне бетермәкче булып елдан-ел кыса килә, ә үзебезне урыслаштырмакчы, шушы юлда барчасын эшли. (Нәрсә кирәк бу хөкүмәткә бездән? Бердә акылга сыярдый түгел). Менә быелдан мәктәпләрдә татар теле инде укытылмаячак, чөнки Дума шундый закун кабул иткән иде 2007 елда, гамәлгә керә 1 сентябтан. Беләсез бит, әби-бабаларыбыз ничек карышты шушы урыслаштыруга каршы. Күпме михнәтләр күрде, газаплар чикте, себерләргә китте татар булып калыр өчен. Ә, без?

Беләм, бу проблема сезнедә борчый, сезнең дә теләк юк урыслашырга, шул ук вакыт, аңа каршы торырдый көчтә юк бездә. Ә кая киткән ул көч? (Көч беләктә түгел, көч йөрәктә диләр, юкка шулай әйтми торганнардыр.)

Бүгенге көндә авылларыбыз безләрдән бушап калды, мәктәпләргә йөрергә балалар юк, мәктәпләр ябыла, бүген-иртәгә авылларыбызда ябылачак, кешеләр калмагач, әнә Кадымка авылы (Кызыл-Октябрь р-ны) кебек. Авылларыбызда авыл администрациәләре (башлык идарәләрен) бетерәчәкләр дигән сүзләр йөри, яңа закун чыгарганнар, шушы канун буенча, 5 мең кеше яшәгән төбәктә генә шундый идарә калдырыла.

Әйтегез, кайсы безнең авылда (Урта Әләзән авылын, тагы шунда3-4 авылны санамаган да) шул кадәрле кеше бар? Андый авыл бөтен татар төбәгенә бер генә, пензәкләр ягында – Урта Әләзән. Хәттә район үзәге – Уразовка авылында да, барча мукшылары белән шул кадәрле халык юк. Бәлки шуңа күрә өлкә түрәләре районыбызны бетермәкче, Таер Хайретдинов (Кызыл-Октябрь район башлыгы - Сергач ягы) ярдәме белән?

Безнең әти-әниләр кайчандыр якшы тормыш эзләп авылларыбыздан Мәскәүгә, Ленинградка, Владимирга (биредә Татарстан белән Башкортстан республикалары күздә тотылмый ) һәм башка шәһәрләргә китеп, шушы шәһәрләрдә төпләнеп калдылар. Ул-кызлар үстерделәр, ә нәсел җибәрергә күбесенә язмаган булып чыкты. Чөнки шәһәрдә үскәч, башка милләт вәкилләре белән уртак гайлә корып җибәрделәр һәм икенче яртылары ягына авыштылар. Хәттә күбесе моңа эчтән риза булмасалар да, инде кире кайтырга мөмкинлекләре калмаган иде. Чөнки балалары булды, аерылып, ялгыз калу преспективасы өркетте үзләрен.

Менә әби-бабалар тырышып-тырмашып, күп михнәтләр, ачлыклар кичереп җибәргән нәсел –шәһәрләргә күчеп, тук тормышта яшәп, әби-бабалары васыятенә тугры булып калалмадылар. Нишләмәк кирәк, тормышы гель безгә каршы булганда? Тормыш шартлары гынамы моңа гаепле икән? Бәлки бүтән хаталарда булгандыр?

Менә хәзер дөньяда, безнең илдә дә, кризис башланды, безләргә килеп җитте аның җимешләре. Яңа гына авыллардан килгән якташларыбыз эшсез калдылар, тора-бара биредә туып-үскәннәребезгә дә эшсез калу куркынычы бар. Эшсез татарлар саны шәһәрләр дә үсәчәк, эшләре юк, димәк акчалары да юк булып чыга. Ә акчасыз шәһәрдә ничек яшәргә? Кайсылары җинаять юлына басар, калган гөмерләре төрмәләрдә череп бетәр, кайберәүләре дачаларын-фатирларын сатып көн итәр, әммә акча тиз бетә бит ул, ахырда бомжлар арасына кереп югалыр...

И Аллам.., шундый язмыш өченме без килгән бу дөньяга? Безләргә дә Алла Тәалә күркәм тормыш язгандыр, тик без аны күрми узып киткәнбездер, үз юлыбызны дөрес сайлый белмәгәнбездер? Халкыбыз авыллардан киткәндә, мәңгегә китәм дип уйламагандыр да, чөнки ел саен туган авылына кайтып йөрмәс иде. Димәк, аның кире кайтырга уе булмаган дип әйтеп булмый, тик мөмкинчеге булмаган күрәсең? Шулай булгач...

Искә төшерик, Моисейның еврейларны египт әсирлегеннән алып чыгуын? Еврейлар Египтта яшиләр 430 ел, шуннан соң Моисей үзләрен алып чыга әсирлектән. Еврейларның күбесе Египттан китәселәре дә килми, карышып маташалар, чөнки биредә тормышлары җайланган (безләрнең Мәскәүдә шикелле), йортлары, мал-туарлары булган. Барысында ташла да кит? Әлдә бер чит-ят җирләргә, кайда аларны кем дә көтми, киресенчә, аларга шушы җирләрне яулап алырга кирәк була көч белән. Ә ни өчен еврейлар Египтан китәргә булдылар? Чөнки аларның киләчәгенә Египта куркыныч туды, фергавен әмере белән еврейларның туган ир балаларын үтерергә тиеш булганнар. Димәк, еврейларның нәсел ботагын балта белән чабып өзәргә, алар нәселе үрчемәсен – үсмәсен өчен. Менә ни өчен Моисей мең бәләләр, күп төрле хәйләләр-могҗизалар күрсәтеп еврейларның нәсел-ыруларын саклап калу нияте белән Египет әсирлегеннән көчкә генә алып чыгала. Ә, әгәр еврейлар Моисейны ул чакта тыңламыйча җыйган җиһазларын югалтмас өчен Египта калган булсалар, бүген еврейлар дөнья йөзендә булыр иделәрме? Юк, булмас иделәр, ә бүген алар бар дөнья белән идарә итәләр.

Менә хәзер татарларга да шундый ук куркыныч яный, без дә, кайчандыр еврейларга янаган куркыныч астында торабыз (телебезне мәктәпләрдән алу, фергавенның еврей малайларын үтерүенә тиң). Йә бөтен рухи көчебезне бергә туплап, учка кысып, “Мәскәү әсирлегеннән” туган якларга, туган авылларыбызга кире кайтабыз, йә берничә вакыттан соң бетәбез! Башкасы юк.

Без әле еврейлар тик 430 ел яшәмибез Мәскәүләрдә, нибары 80-90 еллар гына (кай-берәүләребез 120-150 еллар булуы да бар, әммә андыйлар бик сирәк сакланган татар булып). Шулай булгач, безгә урыннарыбыздан кузгалырга ул кадәрле авыр булмас кебек?

Әгәр безнең әти-әниләр, йә үзебез, авыллардан буш кул белән, һөнәрсез, югары белемсез чыкканнар булса, бирегә килеп кара эштә эшләгән булсалар. Аларның ул-кызларында малда бар (фатирлар, дачалар), һөнәре дә, күбесе югары белемле дә. Безнең халык 21 гасырда бер кайсы халыктан калышмый (еврейлардан башка), белем белән дә, һөнәр белән дә, сәләт белән дә. Димәк ул теләсә кай җирдә тормыш корырга сәләтле? Шулай булгач, ни куркып торырга?

Моисей заманында еврейлар ситуациясе белән чагыштырганда, безнең татарларның бүгенге ситуациясе, күбкә отышлы. Без кайтабыз туган авылларга-төбәкләргә, әле безне анда каршылардый халыкыбыз бар, ә еврейларга туры килгән чит халыклар җирләрен басып алырга. Алар белән җир өчен сугышырга, кан коярга тиеш булганнар. Менә биредә бик зур аерма. Әле Аллага шөкер бүгенгә, авылларыбызда туганнарыбыз хуҗалар, әгәр без кире кайтмасак, кемнәр анда хуҗалар булыр??? Менә шул.

Икенчесе, без шәһәрләрдә үз нәселебезне җәелдереп җибәрәлмәдек, күпме генә кардәшләребез, авылдашларыбыз, якташларыбыз өстәлеп торса да, барыбызда комга сеңгән су шикелле эссез югала торабыз. Моны барыгызда белә, әйтегез, гайләгездә, нәселегездә, күпме катнаш никахлар?

Авылларыбыз, районыбыз (Сергач ягы) кадрлар кризисы күптәннән кичерә инде, берәр шунда юнле кеше табылмый, район җитәкләргә дә, җирләрне эшкәртеп үз тормышларын җайга салырга да (чөнки заманында иң булдыклылары авылларны ташлап киткәннәр). Анда калганнары, йә урлашалар, колхозда урлашкан шикелле, аракы эчәләр, бер-берләреннән кызганалар, араларында дуслык юк, туганлык беткән, шуңа күрә, якшы үрнәк күрсәтерди кеше калмаган.

Җирләребез буш ята диәрлек, пайлары бар, аларны эшкәртүче кеше юк. Картлар гына торып калды авылларда. Хайван асрау бетте, печән чабу юк, үлән шулай саргаеп кибеп бетә, җәй башында шунда берәр шук кеше аңа ут төртә дә, ә ут кыр буйлап җәелеп китеп, авылга барып керә. Йортлар янган очраклары да аз түгел. Менә монысы хуҗасызлык бәләсе.

Шуңа карап торып түзеп буламыни, кайчан синең үзең, эти-бабаң туган авыл беткән чакта? Әле бездә җырлый торган иделәр:
Без андый малай түгел,
Без мондый малай түгел!
Кайда барсак-та кайтырбыз,
Күгәргән калай түгел! – дип.

Әллә, без шушы калай булдыкмы?

Менә шундый тарихи сынау алдыбызга килеп басты, сынатмабызмы икән? Якшы, җылы, җиһазланган фатирларыбызны сатып, “мәскәү әсирлегенән”авылларыбызга кире кайтырга көчебез җитәрме икән? Үзебез генә түгел, якыннарыбызның, әти-әниләребез, әби-бабаларыбыз асыл сөякләрен дә үзебез белән алып кайтырга кирәк булачак. Ничек инде мәрхүмнәрне калдырасың үзең кайтканда? Әллә сыкрана-сыкрана язмышка, ә үзебез бер чарасын күрми, шулай урыслашып, якшы фатирларыбызда юкка чыгарбызмы икән? Бик зур сынау алдында без хәзер. Алла сакласын безләрне шундый язмыштан. Мин ышанам, әле өлкән буыннар да рухи көч барлыгына, аларның хәлләреннән килер, бала-чагаларын, оныкларын, марҗа – киленәрен, урыс-кияүләрен ияртеп туган авылларга, туган якларга кайтырга көчләре җитәр дип. Китә белгән, кайта да белсен иде!

Әти-әниләр, әби-бабайлар киткәндә тормыш бер төрле иде, әле икенче төрле, безне бетерергә юнәлдерелгәнгә әверелде. Шул чакта туган якларга кайтып, бергә тупланып кына сакланып калырга була. Теләсә кайсыгыз бүгенге көндә Моисей ролен үти аласыз, әммә отышлырак булыр, әгәрдә арагыздан юлны күрсәтүче, сәләтле кешене юл башчы итеп алсагыз.

Менә шушы, безләрне - сезләрне борчыган, авыр фикерләрем белән уртаклашасы булдым. Бездә Алла бәндәсе бит, шулай көч табалмабызмы икән, кире кайтырлык туган якларга, татар халкының киләчәген уңай якка борып җиберерди? Бер Алла гына белә, күпме вакыт, күпме көч алда безгә кирәклеген, кайтыр юлга чыкканчы? Әйе, әле ошбу фикер дә һәр кайсыбызга барып җиткәнче, күңелләргә сеңгәнче, күпме вакыт үтәр? Зарар юк үтсен, тик шушы юнәлештә эшләү кирәк, бер эштә җиңел булмый, ә шундый адым халык өчен бигрәктә. Әгәр без халык булсак?

Моисей да күпме вакыт әзерләнгән бит, аның фикере дә шундук кабул ителмәгән, әммә кешеләрнең үз - үзләрен, нәселләрен саклап калу теләге һәрчак көчле булган, бу хәзердә шулай. Шуңа күрә еврей халкы кайтып-кайтып уйлаган да тәвәкәлләп сакау телле (Библия, «Исход», 4 глава, 10 стих) Моисей артыннан юлга чыккан. Сезләрдә шушы язманы укыгач, кардәшләрегез белән киңәшегез, шушы язманы кардәшләр, авылдашлар, якташлар, милләттәшләр арасында таратыгыз, чөнки тәкдим ителә үзебезнең киләчәгебезне хәл итәрди адым. Татарча аңламаганнарга, белмәгәннәргә - күчерегез, тәрҗемә кылыгыз урыс теленә, татар милләтенә катнашы булган һәр бер кешегә җиткерегез, тик ярым татар, ярым гәүрәйләргә таратмагыз, аларны үзләрегез белән кайтырга чакырмагыз, әгәр теләсәгез эшләребезгә, теләкләребез уңсын дип.

Әле шушы хатка койрык итеп, кайбер киңәшләр тәкдим ителер, авыллар да, төбәкләргә, күчкәч эш урыннары булдыру турында, бәлки бу киңәшләр белән файдаланмассыз да, үзегез кирәклесен табарсыз, әммә бу киңәшләр бары-бер сезгә файдалы булачак.

1. Була мини инкубатор белән тавыклар үрчетергә, интернетта күп материаллар бар. (Бу эш әлләнинди чыгымнар таләп итми, биредә 6-7 мең тәңкә дә җитәрлек.)
2. Терлекчелекне торгызырга. (Монысы да зур чыгымнар сорамый)
3. Төрле мастерскойлар ачарга, һ. Б.һ.б. Теләк кенә кирәк. Әгәр Сергач якларына

кире кайтса халык, анда ярты миллион кеше кайтачак. Шул кадәрле халык үзенә эш урыннары булдыралмасмы? Без шул кадәрле булмас халыкмы әллә? Юк, кулыбыздан бар эш килә, Алла кушса булдырырбыз, тик тәвәкәллек кирәк. Уйла татар, синең өчен бигрәк җаваплы вакытлар килде, йә “мәскәү әсирлегеннән” туган якларга кайтып, күмәкләшеп сакланып калабыз, йә урыслашып биредә әкренләп юкка чыгабыз. Уйла!

Йә Тәңрем, йә Алла, изге сәгатләрдә булсын шушы ниәтләребез. Бир Тәңре Алла Тәалә рухи көч безләргә шушы Олы кайту юлына чыгарга! Анда кайтып килгәч, тормышыбызны җайлап җибәрергә, үз илебезне, авыл-төбәкләребезне гөлбакчага әверелдерергә! Шушы, үз кулларыбыз белән төзекләндерелгән авылларыбызны-төбәкләребезне, юлларыбызны, сарайларыбызны күреп, узган-барган халыкларга сокланырга язсын Ходай! Бир Тәңрем Аллам, без дә Синең бәндәләрең төшеп калганнардан булмыйк, алдынгылардан булыйк, шуларны безгә исбатларга насыйп кыл Раббым! Амин.

Мәскәү каласы 19 март 2009 ел.

           Терәлгән арба.
           (кинәяле бәян, әкиәт)

       Бер заман әйберләр, күп кыймәтле җиһазлар белән шыгрым тулы, үгезләр, атлар җигелгән бер зур арба белән халык юл буйлап үз тизлегендә бара иде. Бара торгач, юл бетеп, әллә инде әйдәп баручылар юлны югалтып, үгезләр, атлар җигелгән арба юлын дәвам итеп, килеп төште бер зур сазлыкка. Шул чак арбаны әйдәп баручылар, арбаны сазыктан чыгарып булмас инде дип, үгезләрне, атларны туарып алып, арбаны сазлыкта калдырып кире якка таба китеп бардылар. Арба сазлыкта әйберләр белән, халык белән торып калды. Инде нишләргә, арбаны төрле яктан төрткәләп карасалада, юлга өстерәүче көч булмагач, арба сазлыкта кала бирде.
       Башта арба бигүк батмасада, соңгарак тәгәрмәчләре бөтенләй күренми башладылар. Тирә-юндә су пәйда булды. Халык утыра арбада, анда коры, әлегә су шушы югарылыкка күтәрелми. Вакыт-вакыт арбадан берәм-сәрәм аерым кешеләр төшәләрдә арбадан, кире якка китеп югалалар. Арбада халык шактый, шунда эшли, шунда үрчи, яши, көн күрә. Шулчак арабадан берәм-сәрәм кешеләр төшеп, арба астына төрле әйберләр кыстырып, арбану төпкә китүдән коткралар. Кайчак арба бераз өскә калккан сыман була, сазлыктагы суда башка юл табып үзенә, әз генә кибә. Берәр заман үткәч, ни хикмәттәндер, тагы сазлыкта су күбәеп, арбаның сазлыкка бату куркынычы туа. Тагы арбадан берәм-сәрәм кешеләр төшеп, арбаны сазлыкка батудан туктаталар, арба астына тагы төрле әйберлә кыстырып, төпкә китүдән  коткаралар.
       Заман арты заман узып, шулай халык арбада яши, үрчи, аңа карамастан артым күренми, киресенчә, арбадагы халык әкренләп кими бара. Шулай ук элеккечә, кешеләр арбадан берәм-сәрәм төшеп кире якка китәләрдә югалалар. Ни хикмәттәндер Алланыкы, киткәннәре бердә кире кайтмый. Вакыт-вакыт белән сазлыкта су кими һәм ул шактый кибә, арба тирәсендә тигез, нык җир өсте барлыкка килә. Арбаның тәгәрмәчләредә яртылаш, ә кайчагында күбрәктә күренә башлый. Арбадагы халык-та хәрәкәткә килеп, кайберәүләре арбадан төшеп, тирәсендә йөри башлыйлар, төрле яктан төрткәләп, тарткалап-та багалар, юлга таба этәргәлиләр. Тик ни өчендер арба кузгалмый гына, әллә инде төрле якка өстерәгәнгә, әллә көч җитмәгәнгә, арба шул килеш кала бирә. Вакыты килеп, әллә яңгырдан, әллә башка сәбәптән, сазлыкта тагы су күбәеп китеп, арбаны янә сазлык аска тарта башлый. Тагы берәм-сәрәм арбадан кешеләр төшеп, арба астына әйберләр кыстырып маташалар. Арбада халык шактый азайган, инде арбаны сазлыкка батудан туктату елдан – ел авырая бара. Заман узган саен арба сазлыкка чума барып, аның тәгәрмәчләре бөтенләй күренми башлый. Арбада искереп, күзгә карап үзгәрә бара, инде хәзер аны арба итеп күз алдына китерүдә кыен, ә юл өстендә үз тизлеге белән кайчандыр йөрүен аның кемдә хәтерләми. Шуңа күрә ничә буын, терәлгән арба өстендә туып, яшәп үткән, ә арба шул килеш бер урында тора бирэ. Арбаның хәрәкәтләнүен хәтерләү түгел, аның моңа ошанучыларыда елдан-ел азая килә…..Ошбу арба котылырмы икән сазлыктан, бер Алла гына моны белә...
28.04.2007 ел.

Черкесы турецкого Черноморья помнят о геноциде русскими захватчиками


Черкесы турецкого Черноморья помнят о геноциде русскими захватчиками

Время публикации: 24 мая 2012 г., 18:23 http://www.kavkazcenter.com/russ/content/2012/05/24/90793.shtml
Турецкое информационное агентство Focus Haber сообщило о Дне памяти и гнева в связи с повальной русской резней кавказцев в 1864 году. Оно в частности отмечает:

Абхазы и черкесы, депортированные русскими по Черному морю без пищи и воды из царистской России в 1864 году на ветхих кораблях, часть которых затонула в пути, а тысячи умерли от жажды и голода, были направлены в несколько «мест назначения», одним из которых является село Коцаэли в уезде Кандира на побережье Кефкен.

В ознаменование 148-летия депортации черкессы читали Коран, молились в пещерах, в которых жили их предки в первое время пребывания в Турции, а затем бросали венки в море (фотоhttp://www.focushaber.com/icerik_foto/haber_foto/detay/d4spp35t-127368.jpg).

Ферудун Аксой, президент Федерации абхазских черкесов и абхазцев в своей речи назвал русскую резню черкесов одной из величайших трагедий в истории человечества: «В пути умерло 1,5 миллионов человек. В 1992 году были обнаружены пещеры, где жили наши предки. Отцы передали боль молодому поколению».

Один из участников церемонии, Волкан Демир, отметил:

«Это было одно из первых мест, куда высадились наши предки в территориальных водах Турции. Они жили в мучениях в пещерах. Только за одну первую ночь умерло 40–50 детей. Здесь их могилы. Это место важно для нашей истории».

В память о трагических событиях  вечером был  разожжен костер», передает Fokus Haber.

Видео репортаж с интервью с участниками церемонии и детским хором.

Отдел мониторинга

Кавказ-Центр

ПУТИНСКИЕ ФИНАНСЫ. Из-за вора Путина в России рухнул рынок акций


ПУТИНСКИЕ ФИНАНСЫ. Из-за вора Путина в России рухнул рынок акций

Время публикации: 24 мая 2012 г., 18:10 http://www.kavkazcenter.com/russ/content/2012/05/24/90787.shtml
По сообщению лондонской Financial Times в сегодняшнем номере за четверг 24 мая, инвесторы побежали с русского рынка ценных бумаг после того, как Путин подписал распоряжение об отмене планировавшейся приватизации в энергетическом секторе (не все еще разворовали — КЦ) на фоне признаков усиливающейся свары в московской политической элите.

На закрытии торгов в среду индекс РТС упал на 4,4%, опередив в падении рынки развивающихся стран, после того как появились новости об указе Путина, которым доли государства в капиталах энергокомпаний ФСК ЕЭС, МРСК и «Русгидро» включаются в число стратегических предприятий.
Это означает исключение их активов из амбициозной программы приватизации, составленной вором Медведевым, что выбивает почву из-под части реформаторских планов путинской куклы еще до того, как команда либералов, которую он пытается ввести в правительство, успела приступить к работе.

Вор Сечин, царь русской энергетики, не раз вступал в схватки с более либерально настроенными членами команды Медведева по поводу приватизации, жестко лоббируя на протяжении этого года решение об отказе от планов по продаже государством своей доли акций в энергокомпаниях. Путинский указ, подписанный в понедельник, но оглашенный лишь поздним вечером во вторник, стал демонстрацией победы вора Сечина, даже несмотря на то, что он оказался отстранен от формальных обязанностей по принятию государственных управленческих решений, отмечает Financial Times.

Во вторник вор Шувалов, первый заместитель премьер-министра в медведевском правительстве, должен был провести встречу по планам приватизации. Однако начало встречи неоднократно откладывалось, и указ вора Путина пришел «как удар ножа в спину в самую последнюю минуту» — как выразился чиновник, знакомый с ситуацией.

«Приватизация должна была стать лакмусовой бумажкой для нового правительства, а теперь в энергетическом секторе их как будто кастрировали», — сказал один банкир, не пожелавший, чтобы его называли по имени.


Еще один крупный банкир, разбирающийся в данном вопросе, сказал, что этот указ попросту устанавливает, что именно Путин- а не  его кукла вор Медведев  — будет решать, как и когда проводить приватизацию энергокомпаний.

Это решение в принципе не снимает вопрос приватизации с повестки дня. Однако, по словам путинского пресс-секретаря вора Пескова, в указе подчеркивается, что акции государства «не подлежат приватизации», а государство — это Путин.


Отдел мониторинга

Кавказ-Центр

Америка посчитала важным признаться в кибертерроризме


Америка посчитала важным признаться в кибертерроризме

Время публикации: 24 мая 2012 г., 12:01 http://www.kavkazcenter.com/russ/content/2012/05/24/90784.shtml
«Компьютерные специалисты» США взломали сайт исламской организации Аль-Каида на Аравийском полуострове (АКАП), действующей в Йемене, и разместили на нем свою информацию.

В результате на сайте появилась американская дезинформация о «гибели мирных жителей Йемена от рук террористов».

Обычно для восстановления работы сайтов в таких случаях требуется от пары часов до пары дней. Кибертерроризм является уголовным преступлением.

Любопытно, что об этом, как о важнейшей правительственной новости США сообщила госсек Клинтон, выступая в Тампе (штат Флорида), где находится штаб-квартира командования специальных операций вооруженных сил США.

Клинтон рассказала, что сайт Аль-Каиды захакерили инженеры-компьютерщики межведомственного «Центра стратегических контртеррористических коммуникаций», действующего при госдепе.

Выступление Клинтон стало напоминанием о том, что наряду с военной агрессией против Афганистана, Ирана и Йемена США ведут войну в киберпространстве против независимых источников информации и придают ей большое значение.

В основном этим занимается группировка под названием «киберкомандование американских вооруженных сил», а также хакеры Пентагона, ЦРУ и ФБР.

Официальные лица США редко сообщают что-либо о подобных «операциях», но, судя по утечкам в СМИ, кибервойна с независимыми информационными ресурсами идет с переменным успехом: сайты на какое-то время удается закрыть, однако вскоре они возобновляют свою работу.

Пару месяцев назад удалось вывести из строя шесть основных сайтов и веб-форумов Аль-Каиды.

Американские представители утверждали в то время, что правительственные органы, в том числе «киберкомандование», якобы здесь ни при чем.

По Аль-Каиде якобы был нанесен чувствительный удар, пишет западная пресса.

ЦРУ и ФБР внимательно шпионят за сайтами Аль-Каиды, стремясь обнаружить там информацию о планах и намерениях моджахедов, но считают, что если их удается вывести из строя, то это хорошо.

Соединенным Штатам приходилось также обращаться к правительствам стран Европы, района Персидского залива, Азиатско-Тихоокеанского региона с просьбой закрыть инакомысленные сайты.

Как сообщил бывший заместитель главарь «Комитета начальников штабов вооруженных сил США» Джеймс Картрайт, «отказов никогда не было».

«Но если бы они были, то мы бы использовали наше право на самооборону (т.е. независимая информация расценивается как агрессия против США — КЦ)», — добавил Картрайт, имея в виду, что в этом случае компьютерная атака на сервер Аль-Каиды была бы осуществлена Соединенными Штатами с помощью собственных сил и средств.

Укажем в этой связи, что заявление Клинтон, посчитавшей важным объявить о кибер-атаках на сайты «Аль-Кайды» Йемена свидетельствует о том, что США испытывают в этой стране очень большие затруднения.

Вашингтон не может похвастаться военными успехами в войне с АКАП, а последняя Шахидская атака в Сане на фоне захлебнувшегося масштабного наступления объединенных сил марионеточного режима йеменских муртадов, Саудовской Аравии и США в Абьяне ясно продемонстрировало, что Аль-Кайда не только не ослабла, а наоборот — наращивает успех и расширяет территорию своего контроля.

Отдел мониторинга
Кавказ-Центр

МИД РОССИИ. Русские предоставят африканским харбиям $2 млн. на борьбу с моджахедами «Аш-Шабааб»


МИД РОССИИ. Русские предоставят африканским харбиям $2 млн. на борьбу с моджахедами «Аш-Шабааб»

Время публикации: 24 мая 2012 г., 18:18 http://www.kavkazcenter.com/russ/content/2012/05/24/90791.shtml
Россия выделит 2 миллиона долларов «Афросоюзу» в качестве помощи в оккупации Сомали, заявил главарь «МИДа» Лавров.

«В этом году Россия перечислит 2 миллиона долларов в Фонд мира Афросоюза, которые будут использованы для нужд миротворчества Сомали и Западной Африке», — сказал он.

По словам бандминистра, Россия обеспокоена сложившейся ситуацией в частности в Мали, где моджахеды захватили города.

«В наших общих интересах как можно скорее урегулировать ситуацию (в регионе), не допуская расползания конфликтов. А угроза такая есть», — сказал Лавров.

«Россия оказывает содействие (Африканскому союзу) в подготовке и оснащении африканских миротворцев», — добавил он. Об этом сообщает UmmaNews.

Отдел мониторинга

Кавказ-Центр

В Украине предотвратили военный переворот?


В Украине предотвратили военный переворот?

Время публикации: 24 мая 2012 г., 21:25 http://www.kavkazcenter.com/russ/content/2012/05/24/90799.shtml
В украинских и российских СМИ появиласьинформация о задержании в Киеве 17 офицеров, среди которых были и несколько генералов, по обвинению в подготовке в организации военного переворота.

Утверждается, что свержение режима Януковича планировалось в ночь с 22 на 23 мая, однако их планам не суждено было осуществиться.

Информация о предотвращенном военном перевороте стала достоянием гласности со слов пресс-секретаря СБУ Украины Марины Остапенко. Как утверждала Остапенко, в подготовке выступления военных участвовали члены Блока Юлии Тимошенко. 

Согласно имеющимся данным, группа офицеров якобы намеревалась сместить действующего президента Виктора Януковича и установить на территории страны режим чрезвычайного положения.

Арестованным грозят военным трибуналом.

Бывший председатель Верховной Рады Украины Арсений Яценюк поспешил прокомментировать это сообщение, заявив, что попытка отстранения от власти Виктора Януковича, скорее всего, повлияет на отношения Украины и России.

По словам Яценюка, взаимодействие двух стран было затруднено еще после инцидента с Юлией Тимошенко, которую украинские власти отказались выпустить для лечения в РФ.

Вместе с тем, как заявил бывший председатель парламента, обвинять Россию в причастности к перевороту – наивно. Янукович является наиболее приемлемой на данный момент кандидатурой для России, лично для Путина, а также для Газпрома. 

Как заявляет Яценюк, именно Янукович сейчас является гарантом выгодных РФ цен на нефть для Украины. Он также считает, что готовившийся путч стал ничем иным, как последним сигналом для  Виктора Януковича к сложению с себя президентских полномочий, освобождению Юлии Тимошенко и подготовке страны к проведению досрочных выборов.

По данным социологических опросов, Януковича поддерживают лишь 8% украинцев. Данный рейтинг – не только самый низкий у Януковича за все время его президентства, но и достаточно редко встречался в каких-либо других странах мира.

Отдел мониторинга
Кавказ-Центр

Алеевcкие татары разрушили модель экономического рабства






Алеевcкие татары разрушили модель экономического рабства




Алеевcкие татары разрушили модель экономического рабства Хлеб на полях - дебри в головах 24 мая 2012, 14:31 Здесь хозяин - Аллах ! Абдрахманова надо снимать! - дружно скандировал в ответ зал В некоторых селах России еще сохранились рудименты крепостного права, что является вопиющим нонсенсом и атавизмом. Губернатор Пензенской области Василий Бочкарев погрузился в мучительные раздумья относительно дилеммы: "Почему молодежь покидает села?". Каждый год, едва наступает весна, наиболее активная часть населения сурского края cрывается с насиженных мест в поисках рабочих мест. Так, до недавнего времени, поступали и жители села Алеево Неверкинского района Пензенской области. В этом году на земле предков произошли важные события и на карту было поставлено будущее старинного татарского села, что заставило людей пересмотреть свои планы на жизнь. 18 января 2011 года экс- глава администрации Неверкинского района Николай Скворцов встретился с населением села Алеево. По итогам встречи, на которой обсуждались вопросы бытового характера, были даны поручения: по организации рабочих мест, обеспечению населения водой, модернизации газового оборудования, выделении техники для очистки дорог в зимний период. О проделанной работе отчитался и руководитель СПК РАО "Алеево", депутат собрания представителей Неверкинского района Рафик Абдрахманов. Вряд ли кто тогда подозревал, что над ним сгущаются тучи. Этой весной до крестьян стали доходить слухи о том, что правление СПК намерено изменить форму собственности с кооперативной на частную. Тут -то и начали всплывать вопиющие факты о финансово- хозяйственной деятельности Абдрахманова. В середине марта жители созвали сельский сход. Местный "майдан" посетил новый глава района Юрий Моисеев, огласивший информацию о том, что директор хозяйства не может присутствовать на встрече по состоянию здоровья. При этом он выразил надежду, что Абдрахманов напишет заявление об освобождении от занимаемой должности по собственному желанию. После его слов в зале стало твориться что-то невероятное. Люди требовали немедленно отстранить Абдрахманова по недоверию коллектива и провести новые выборы. Многие выбегали на сцену, норовили завладеть микрофоном и прорваться к трибуне. На короткое время сцена превратилась в подобие гайд-парка. Каждый пытался вставить свои реплики, но не всем удавалось донести их до слушателей. Острая "дискуссия" завязалась у трибуны между двумя участниками схода. Надавав друг другу тумаков, мужики сцепились в клубок и покатились со сцены. Потасовке не дали перейти в мордобитие, драчунов быстро развели в стороны. Суть эмоциональных выступлений сводилась к одному - народ устал терпеть, народ хочет выразить недоверие своему руководителю не дожидаясь перевыборов. Чем же так провинился перед односельчанами Рафик Рякибович, возглавлявший хозяйство 14 лет? Сход предоставил первое слово местному мулле - Ибрагиму Айсину, который привел веские аргументы в защиту сельчан. Братья и сестры! - обратился он к единоверцам, - получается так, что Абдрахманов здесь хозяин, а мы пайщики! Вдумайтесь, в значение этих слов! Наши предки кушали с этой земли и никуда не ездили, а сегодня односельчане вынуждены зарабатывать на пропитание своим семьям на стороне. Это уму непостижимо! Лично меня председатель два раза прогонял с сенокоса, в том числе с помощью налоговой инспекции. Мы здесь хозяева земли, но мы не имеем права пасти на ней скот и заготавливать корма. Абдрахманов разъелся и считает себя богом. Нет! Этого никогда не будет! Он для нас чужой человек и пришла пора его освободить. Надо найти такого руководителя, который поднимет хозяйство, будет работать во благо народа. Здесь хозяин - Аллах ! Абдрахманова надо снимать! - дружно скандировал в ответ зал. Инициаторы народного "вече" поставили вопрос на голосование. Сходом единогласно было принято решение об отрешении Рафика Абдрахманова по недоверию. Зал взорвался бурными аплодисментами, переходящими в громкие овации: "Победа! Аллаху акбар!". Бурное ликование вызвала кандидатура Наримана Абдряшитова, агронома, проработавшего в хозяйстве 15 лет. Именно его сельчане выдвинули на должность нового руководителя. Руководство Неверкинского района, все же, настояло на отчетно- перевыборном собрании. "Я, конечно, думал, что все здесь серьезно, но не до такой же степени. Цели, как и мнение алеевского народа, мне прекрасно понятны, и другого мнения быть не может. Я на вашей стороне, но не следует торопиться и пороть горячку, - подвел итоги схода Юрий Моисеев, - Выборы должны объявляться за неделю. Все нужно сделать по закону. Официальное мероприятие назначили на конец марта. Собрание прошло по всем требованиям закона: с выборами рабочего президиума, счетной комиссии и секретариата. Члены счетной комиссии доложили, что в зале присутствуют 273 человека, а для кворума необходимо 50. Начальник отдела по развитию сельского хозяйства и предпринимательства администрации Неверкинского района Касим Гафуров, избранный председателем президиума собрания, довел информацию об имеющемся заявлении Абдрахманова - освободить его от должности по состоянию здоровья, но народ не хотел об этом слышать. Поступило предложение утвердить формулировку об отрешении Абдрахманова от должности по недоверию коллектива.За нее собрание проголосовало единогласно. Следом был заслушан отчет главбуха СПК РАО "Алеево" А. З. Абузяровой о финансово- хозяйственной деятельности предприятия. В целом ее доклад не отличался хронологичностью, вескими доводами в пользу успешной работы правления, аргументаций фактов, которые она приводила в ответ на вопросы прозвучавшие из зала. Судя по тому, что на многие из них Абузярова не смогла ответить по существу, подготовленный отчет так и не внес ясности о сути финансово- хозяйственной деятельности предприятия. Именно поэтому предложение "О признании работы правления СПК РАО "Алеево" за отчетный период - неудовлетворительной", встретило единодушную поддержку. Все вопросы заданные по отчету будут отражены в итоговых документах. В ином случае, если материалов будет недостаточно, это уже работа других органов, - пояснил Гафуров, - Жизнь, между тем, продолжается и нам надо решать текущие вопросы. Алеево - самое крупное в районе село. Мы хотим, чтобы люди здесь спокойно работали и хорошо жили - добавил он. На собрании было принято несколько важных решений: об избрании новым руководителем хозяйства Наримана Абдряшитова, о проведении аудиторской проверки финансово- хозяйственной деятельности предприятия, утверждены семь членов обновленного правления, наблюдательный совет из пяти человек. Кроме того поступило предложение об отзыве Рафика Абдрахманова из состава депутатов районного совета представителей и признании выборов по его кандидатуре незаконными, но Касим Гафуров посоветовал с этим вопросом не торопиться и проработать его с юристами. На сегодняшний день жителей Алеево больше всего беспокоят результаты аудиторской проверки финансово- хозяйственной деятельности предприятия. В ходе бесед корреспондента IslamNews с населением удалось выяснить, что к исполнению своих обязанностей Рафик Абдрахманов приступил в 1998 году. В тот период он пользовался народным доверием, но постепенно в его характере стали проявляться барские замашки. Али Абдуллин: Так с людьми работать нельзя! Он сперва работал хорошо, но потом зазнался, перестал прислушиваться к профессионалам. Не занимался приготовлением кормов, лечением больных животных, медикаментов постоянно не хватало. Абдрахманов командовал единолично, никого не слушал, начал избавляться от специалистов, продавать скот и технику. Были у нас и специалисты с красными дипломами, но он всех разогнал: "Моя рука владыка: хочу казню, хочу милую". Никаких перспектив у алеевской молодежи в селе нет. Моего сына он уволил только за то, что тот опоздал на 10 минут, а со мной даже не произвел расчет при увольнении. Был у нас механизатор Рахматуллин, у которого общий стаж без отрыва от производства составляет - 43 года. Он даже его выгнал и не дал доработать два года до пенсии. Как это увязывается с российскими законами? Так с людьми работать нельзя! - возмущается Али Абдуллин, проработавший 19 лет в хозяйстве ветеринаром. Али Халитов: Все дела числились только на бумаге, наверх шли одни приписки По моему мнению, судя по всплывающим долгам, Абдрахманов целевым назначением вел СПК к банкротству. Он сделал из РАО крестьянско-фермерское хозяйство (КФХ), где кооперативной собственности практически не осталось. Там руководили три брата и все уходило на сторону. Никакого контроля со стороны за ними не было и никто ничего не знал. В РАО деньги и имущество пропадали, в КФХ было все! Даже по крестьянским паям до сих пор концы не могут найти, вроде бумаги в Пензе, но где они никто не знает! Вот народ и не выдержал. По газетным публикациям наш колхоз числился в передовиках, а сейчас выплывают долги Вот и выходит, что все дела числились только на бумаге, а наверх шли одни приписки - поделился своими сомнениями сельский предприниматель Али Халитов. Новый директор Нариман Абдряшитов сразу отрезал: Вы, пока, отключите диктофон. Надо сначала по человечески переговорить. Всеми вопросами по финансово- хозяйственной деятельности нашего предприятия занимаются юристы в Пензе. Я же только пытаюсь во всем разобраться. Люди меня пригласили, и я им не отказал. Вы меня в это дело не втягивайте. Я не судья и не прокурор. Лучше поговорите с людьми, пусть расскажут, в какой обстановке они работали". Больше всего возмущены последствиями развала механизаторы местной МТС. Доставшееся им от Абдрахманова "наследство" представляло собой груду металлолома. При приеме автопарка все трактора оказались разобранными. Шесть единиц пришлось восстанавливать практически заново. Три К- 150 и три МТЗ -1523 прошли полный капремонт. В них заменили двигатели и коробки, но восстановленная техника числится на балансе РАО, а в самом хозяйстве ее вообще нет. Есть только МТЗ -32, которому уже более 30 лет. В 2010- 2011 годах для нужд СПК, в общей сложности, было закуплено 15 аккумуляторов. По документам они числились как новые, но на начало апреля 2012 года работоспособными были признаны только четыре. Столь же таинственным образом "облысели" колеса на "Кировце". Механизаторы утверждают, что их подменили. Вся поступавшая техника, по их словам, через определенное время списывалась, и похоже на то, что Абдрахманов постепенно готовил ее к передаче. Некондиция оставалась в РАО, все, что на ходу, отправлялось на сторону. Люди уверяют, что всего продали около 20 единиц техники, вместе с Абдрахмановым работали его сын и брат, а у них в личном пользовании тоже есть "Кировец", имеются комбайны, трактора и новые агрегаты. Эта техника, по их заверениям, работала в колхозе, а за ее аренду через кассу СПК перечислялись деньги. Общее состояние в хозяйстве критическое, можно сказать, что никакой техники у нас нет. Абдрахманов закупал по лизингу три "Кировца", за которые надо было заплатить 6 млн. рублей. При выполнении этого условия их могли оставить в хозяйстве, но за них заплатили только 3 млн. и технику забрали. Можно сказать, что тракторов мы вообще не видели, а теперь, вместе с пенями, нас заставляют оплачивать уже 4 млн. За раовские Т -150 и МТЗ -1523, которые имеются в наличии, было оплачено только 800 тысяч. С 2006 года, хотя техника работала, за них вообще не платили. Образовался долг в 9 млн рублей. Кроме того набежали пени - сообщил главный инженер СПК Рушан Насыров. Местные скотники: Наиль Насыров, Абдуррауф Нарбеков и Нияз Магдеев пожаловались на то, что Абдрахманов нещадно эксплуатировал их труд, принуждая за копейки выполнять по две-три нормы, рассчитанные на 4-5 человек. Я работаю 20 лет, но лишь раз получал в летний период зарплату - 10 тысяч, все остальное время, особенно зимой, он платил по три тысячи. Чуть заходил разговор о прибавке, сразу в ответ мат-перемат. После увольнения многие люди уходили без расчета, а когда они возмущались, он им угрожал: "Куда лезете!". Отпускные вообще не давал. Говорил, что нам не положено, - рассказал Наиль Насыров. Гаяс Биксалеев: Так и продолжал работать с одной рукой Доходило и до причинения тяжкого вреда здоровью. Гаяс Биксалеев посетовал на то, что в феврале прошлого года директор сломал ему черенком от вил руку. Обращаться за оказанием медицинской помощи и подавать заявление в полицию тот не стал. "Так и продолжал работать с одной рукой, - признался мужчина, - А куда жаловаться? У Абдрахманова в районе все схвачено, все его там знают, а не выйдешь на работу сразу уволят". Абдрахманов - человек очень трудный. Девять лет назад я работал при нем зооотехником, но не сошлись характерами. А когда вернулся, то убедился в том, что в животноводстве с тех пор ничего не изменилось. Как принимал ферму девять лет назад, так все на прежнем уровне и осталось. По отчетам он построил новый летний лагерь для коров, а на самом деле приспособил для этих целей старую овчарню, только ветхую крышу на ней поменял, но станки там стоят старые, с прежнего летнего лагеря - рассказал заведующий фермой Рамис Юмакулов. Скотники припомнили и то, что в соседнем селе Бикмурзино не досчитались 5 коров. Поднялся невероятный шум, а в Алеево, по губернаторской программе для поддержки фермеров, поступило 300 голов, но при передаче дел новому директору 112 голов куда-то "испарилось". Более осторожными в откровениях оказались доярки. Несмотря на свою тяжелую работу, в среднем 30- 33 коровы на человека, за которую расценки составляют 2400 - 3200 рублей в месяц, женщины встали на защиту бывшего руководителя: "Про других мы не знаем. Женщин директор не обижал. Бывало, конечно, и ругался, но начальство, иногда, и должно немножко поругать". Каждый год нам давали премию, и зерно, бывало, давали. Конечно, при федеральной минималке 5,5 тысяч, трех тысяч нам не хватает, но когда мы заводили разговор о прибавке к зарплате и повышении расценок, нам все время твердили, что колхоз убыточный и денег нет. Нам, простым дояркам, нужно только одно, чтобы зарплату вовремя давали. А законов для нас нет, они только для начальства, - поделились своей нехитрой "философией" труженицы дойного цеха. Местные доярки в своих притязаниях не слишком строги Во время разговора бросалось в глаза то, что они чего-то недоговаривают. Это чувствовалось по их взглядам, которые они отводили в сторону. Лишь одна из них, видимо самая бойкая, попыталась внести ясность: "Мы живем в страхе, будто рабы, и всего боимся. Лишнего чего скажешь - сразу с работы выгонят, а потом палец соси, жевать будет нечего. Поэтому и молчим. Куда я работать пойду? Хорошо у кого дома пенсионеры есть, если выгонят, то они с радостью уйдут. А у кого их нет? За газ и свет надо платить, детей надо учить, кормиться каждый день чем-то надо. Вот и образуются долги. Друг у дружки занимаем по две-три тысячи до зарплаты. Так и живем, с горем пополам. Рады бы защитить свои права, но все молчат. Вот и сейчас, я только одна говорю. Вот жизнь то.. Потом скажут: "Там только одна бушует". Муж узнает и спросит: "Чего ты там наговорила?" Еще из дома выгонит. Удручающая картина открылась на местном зернотоке, вызывающем ассоциации с застывшей архаикой. О рачительном отношении к хлебу здесь напоминает лишь плакат советской эпохи: "Не тот хлеб, что на полях, а тот, что в закромах". Старожилы всегда помнили: "При неумелой переработке и небрежном хранении выращенное зерно можно загубить". До уборки зерновых остается не так много времени, но к приему урожая, похоже, в СПК давно не готовились. О модернизации зернокомплекса, похоже, за последние 14 лет никто не заикался. Зерноочистительные машины и зерносушилки тут явно не первой свежести. Здания покрылись мхом, подъездные пути заросли травой, проржавевшие бурты заполнились грязью, подъемники не работают, а склады нуждаются в реконструкции. В них, похоже, не наведываются даже мыши, не видать в округе и пернатых. То, что доярки боятся говорить правду, можно объяснить. Абдрахманов запугал все село. Некоторые не верят в то, что он ушел навсегда и с опасением ждут его возвращения - выразил свое мнение алеевский предприниматель работающий в Москве - Мансур Юмакулов. В этой ситуации меня волнует другой вопрос: "Почему за 14 лет работы с Абдрахманова никто не спросил? Разве районное начальство не знало, что он никому и нигде не платил? А на какие деньги, при официальной зарплате в 15 тысяч рублей, он приобретал квартиры, покупал себе и детям иномарки? Разве нормальный человек, не имея прибыли от производственной деятельности, будет кататься на своем джипе по полям? Видимо, он укрывал налоги и по черному обворовывал людей. Главбух, конечно, на отчетном собрании многое спрятала и не показала, но сегодня все косяки, которые Абдрахманов навешал на СПК, начали всплывать наружу. Особенно беспокоит тот факт, что рядом с животноводческой фермой и водонапорной башней, которая питается от местного родника, расположена сельская свалка, противоречащая всем экологическим и санитарным нормам -аргументировал он свои доводы. Нариман Абдряшитов: Люди почувствовали себя хозяевами на родной земле Напоследок согласился дать комментарий и Нариман Абдряшитов: "Положение в хозяйстве сложное. Только долги за технику, числящуюся на балансе РАО и приобретенную ранее по лизингу, в общей сложности, составили 14 млн. На балансе СПК числится 2752 га. Все поля мы стараемся обрабатывать и стремимся засеять их полностью. При Абдрахманове 1300 га было засеяно подсолнечником, что составило 50 процентов площадей. Мы же хотим применять в своей практике только научный севооборот: 300 га будет засеяно подсолнечником, 700 га оставим под чистые пары, 220 га под яровую пшеницу, 130 га под ячмень, остальные площади пустим под зерновые культуры и летние травы. Деньги на текущие расходы пока берем в долг. Да и откуда их взять, если на хозяйстве висит столько долгов? Огромную помощь хозяйству, по его словам, оказывает глава района Юрий Моисеев, то, что положено по административной линии, он выделяет. Отпустили по льготной цене 28 тонн ГСМ, помогли включить 14 тонн в новую разнарядку, обещали выделить в июне еще 20 тонн. Также Моисеев обещал свою помощь в решении проблемы с отсрочкой долгов по линии РАО. Наша отдушина - это животноводство. По акту мы приняли 188 голов КРС. До конца года планируем увеличить дойное стадо на 56 голов. Телки у нас есть, продавать их мы не собираемся. Средние надои молока составляют сейчас более 10 литров, а доярки стали получать по 8 тысяч рублей. Люди заинтересованы в плодах своего труда и стремятся улучшить показатели производственной деятельности, - уверяет руководитель СПК. В первую очередь нам необходимо списать все задержки по зарплате. На момент передачи дел она не выплачивалась два месяца. Также необходимо погасить долги в пенсионный фонд. Все мы живые люди и понимаем, что старость не за горами. Следом идет погашение бюджетных налогов и отчислений за энергоносители. Остро стоит вопрос с погашением кредитов, образовавшихся за время работы старого правления - перечислил первоочередные задачи Нариман Абдряшитов. Радует то, что сегодня люди выходят на работу не под диктовку, а как на праздник. Вот в чем, дело. Можно сказать, что все село вызвалось работать на общественных началах. Когда люди узнали, что техника изношена, скинулись на запчасти всем миром. Кто-то приносил три тысячи, кто-то 500 рублей. Вот за это народу огромное спасибо! Разве таких людей я могу подвести? Буду все делать для того, чтобы их чаяния и надежды оправдать, если, конечно, Аллах даст мне здоровья. Будут, конечно, и трудности, но народ у нас дружный, работящий, вместе как- то из положения выйдем. Люди почувствовали себя хозяевами на родной земле! - выразил уверенность новый руководитель. Автор: Искандер Бахмутов Еще на темы: Пенза, мусульмане, семья