ВО ИМЯ АЛЛАХА МИЛОСТИВОГО И МИЛОСЕРДНОГО
ﺑﺳﻡ ﺍﷲ ﺍﻟﺭﺣﻣﻥ ﺍﻟﺭﺣﻳﻡ
Аллах в переводе на русский - Бог, Господь, Всевышний

НДП ВАТАН tatar halyk firkasy. Rahim itegez!


ОТКРЫТОЕ ПИСЬМО ПРЕЗИДЕНТУ РФ ПУТИНУ О ПРЕДОСТАВЛЕНИИ ЯЗЫКАМ КОРЕННЫХ НАРОДОВ РФ СТАТУСА ГОСУДАРСТВЕННЫХ ЯЗЫКОВ РФ https://irekle-syuz.blogspot.com/2015/05/blog-post_72.html

ХОРМЭТЛЕ МИЛЛЭТТЭШЛЭР ПОДДЕРЖИМ СВОЕГО ТАТАРСКОГО ПРОИЗВОДИТЕЛЯ! ПЕРЕЧЕНЬ ТАТАРСКИХ ФИРМ. СПИСОК ОТКРЫТ!

l

УЯН ТАТАР! УЯН! стихотворение

http://irekle-syuz.blogspot.ru/2015/07/blog-post_79.html

зеркало сайта https://ireklesyuzweb.wordpress.com/

Азатлык Радиосы

воскресенье, 24 апреля 2011 г.

НӘВРҮЗ - ЙОМЫРКА БӘЙРӘМЕ.


НӘВРҮЗ - ЙОМЫРКА БӘЙРӘМЕ.
Кеди-кеди кыт кеди, тавыкларыгыз күп салсын, йомыркалар күп булсын! Кеди –кеди кыт кеди!
Нәүрүз әйтек без сезгә, хакын бирегез безгә;
Яшегез җитсен йөзгә, малыгыз артсын көзгә!
Бәйрәм бүген – яз бүген, Нәүрүз бүген!




Фоэда

сатыла сырланган күкәйләр, төрле кәгаздән ясалган маскалар да сатыла. Ягни теләгән кеше шушы маска киеп тамаша залында утыра, шаяра, йомыркалар бәрештерә, чәкештерә, ота-отттыра, шулай итеп залда да тамашачылар җанланып утыралар бәйрәм итеп. Бер төркем яшләр залга төшеп-тә йөри, залда келәү әйтеп, күкәйләр чәкештереп, зал-сәхнә, сәхнә-зал бер тоташ уен урнына әверелә.
Сәхнәдә:

Сәхнәдә бер төркем яшләр, егетләр-кызлар, битләрен корым, сыр белән буяп, киемнәренең чүрә якларын әйләндереп (яки маскалардан), кигән килеш, келәүләр әйтәләр: Кеди-кеди кыт кеди, тауыкларыгыз күп салсын, йормыркалар күп булсын, малыгыз артсын, балыгыз булсын, безгә дә өлеш тисен. Кеди--кеди кыт – кеди -  дип кызыл күкәйләрен бере-бере белән чәкештереп уйныйлар. Шунда өлкәннәр аларга төрле әйберләр бирә, уен – көлке, биюләр. Сырлаган (кызыл төс) йомыркалар барчасының кулларында, алар бере-бере белән күкәйләрне чәкештереп, кайсыныкы ватыла, ватылганы оттыра, ул кулындагы йомырканы бирә кайсының күкәе чәкештергәндә ватылмый калганга. Сәхнәдә музыка бию көйләрен уйный. Шушы яшләр төркеме бөтерелә-бөтерелә дә сәхнәдә һәм чыгып китә. Алмашка килеп керә сәхнәгә җырчы, җырлый башлый, бер-икене җырлагач, сәхнәгә янәдән яшләр төркеме ташкын шикелле килеп керә, шушы үзләренең такмакларын әйтә-әйтә күкәйләр чәкештерә-чәкештерә мәш килә, музыка уйный бию көйләрен, шунда бию төркеме бии башлый. Залда тамашачылар үз-ара күкәйләр чәкештерәләр, аларда бере-береннән күкәй ота, уен көлке, барысыда кызыга уенга һәм катнаша. Биредә Нәүрүз такмаклары, төрле келәүләр әйтәлә, җырлар җырлана, боларны сәхнәдә бию алмаштыра. Шулай итеп тамаша-бәйрәм бара.
                                                                                     М. Миначев
6.01.2010 ел.

  

Нәүрүз, абыз түткәем      
      
Бирмәсәң-тартып алырмын,
Бир маең, ипикәең.
Бирмәсәң – тартып алырмын,
Чүлмәкләрең ватырмын!
Нәүрүз!

Йомырка байрам в отличии ои христианской пасхи продит в одно и то же время, 21-25 марта, то есть празднуется в весенний день солнцестояния (равновесия), а христианская пасха проходит значительно позже, в апреле месяце, христиане также красят яйца, и мы, татары красим яйца, но время нашего праздника значительно раньше и не совпадает с христианским пасхой.
В советское время, наши татары, особенно городские стали путать эти два разные праздники, некоторые из них стали после говорить, что мы празднуем пасху, это очевидно осталось в нашем народе со времени насильственного крещения. Потом мы изучили этот вопрос и выяснили, что наш праздник Йомырка байрам (Навруз) ниого отношения к пасхе не имеет, просто было нами забыто из-за тяжелой жизни, когда работали день и ночь, лишбы выжить.
Разумеется, народ поставленной искусственно созданым условием голода, ему было не до праздника.
         Написал эти строки по просьбе Аскера Бикбаева, татарского патриота, М. Миначев, 23.04. 2011 год.


[1] Татар халык иҗаты (йола һәм уен җырлары) Казан 1980 ел.